Kruiden, kruiden en nog eens kruiden

Het is werkelijk ongelooflijk hoe de kruidentuinen van de Herberg dit jaar groeien en bloeien. Andere jaren ging de dille al dood een dag na het planten van het jonge plantje en lukte het me niet zaadjes op te kweken tot tomatenplantjes. (Ik spreek nu over mijn stuk van de kruidentuin; de kok heeft groenere vingers dan ik. Maar ook in haar stuk is de 'oogst' dit jaar opvallend rijker dan andere jaren...)

Dit jaar lijkt alles gewoon te lukken: de dille staat in grote bossen te geuren, de bieslook is al helemaal in bloei, de platte peterselie is al zo groot dat er bloemen in zitten, de venkel moet nodig geoogst en er komen zelfs brassica-zaadjes van vorig jaar op. (Welke soort brassica weet ik helaas niet meer, ik meen iets van een oosterse soort).
Elke dag bedenk ik weer wat ik met al die kruiden kan doen: dit weekend gingen er handenvol van in het brood, vandaag ging er selderij door de gehaktballetjes, morgen eten we vis waar dille over gaat. Met die dille moeten we echt meer doen, voordat de slakken de planten straks te pakken krijgen. Een fantastisch recept is bijvoorbeeld de aspergesalade die twee jaar geleden al op de kaart stond, maar nog altijd een succesnummer is. Dit recept leent zich ook uitstekend om allerhande witte wijnen bij uit te proberen, al blijft een mooie Pinot Blanc uit de Elzas natuurlijk heerlijk.

Behalve de kruiden doen ook de fruitbomen en - struiken het dit jaar geweldig: de kruisbessen- en aalbessenoogst belooft fenomenaal te worden, de kweepeertjes zijn nog net te tellen en de frambozenstruik schiet ook de grond uit. Alleen de pruimenboom is nog steeds moe, na zijn prestaties van twee jaar geleden, toen hij meer dan 60 kg pruimen opleverde. Dit jaar zal het vrees ik maar een paar kilootjes zijn. Maar zo gaat dat blijkbaar met fruitbomen.

De Chelsea Flower Show en ons nieuwe dieptekasje

Twee jaar achter elkaar ging ik met mijn zus naar de Chelsea Flower Show. Geweldig hoe die tuinen er daar uitzien. Er zijn veel siertuinen te bewonderen, maar ook prachtige moestuinen. Het eerste jaar bezochten wij de show op de laatste dag, en groot was onze verbazing toen wij ontdekten dat alles in de modeltuinen in potjes stond, zelfs de weelderigste border bestond uit opgepotte planten. Ze werden met een grote, traditionele ceremonie precies om vier uur 's middags uit de tuinen geplukt en verkocht aan de bezoekers. Helaas konden wij niets meenemen, wij waren met het vliegtuig.

Maar ik heb er wel iets van geleerd: zaaien in een zogenaamde "nursery" en daarna uitplanten werkt eigenlijk het beste. Je kunt dan wat grotere plantjes uitplanten, en daaromheen mulch strooien (versnipperd tuinafval bijvoorbeeld) om te zorgen dat onkruid geen kans krijgt.

Echtgenoot Bart timmerde een prachtig dieptekasje, dat nu fungeert als "nursery" voor onze moestuin. Tip voor tuinliefhebbers: de Chelsea Flower Show van dit jaar vindt plaats op 19 tot 23 mei en is iedere dag te bewonderen op de BBC.

Geoxideerde wijn

Zoals ik al eens vertelde maak ik wijn van de meest onwaarschijnlijke ingredienten, van vers fruit, blad en bloemen tot blikfruit en sapjes uit pak. Dat laatste valt misschien toch af, ik maakte van het bekende sap Coolbest twee soorten wijn, een lichtrode en een witte. Heerlijke wijnen waren het, ik had er hoge verwachtingen van. Maar beide waren een aantal maanden na botteling al geoxideerd. Het kan toeval zijn natuurlijk, maar ik vermoed van niet. Waarschijnlijk is dit toch gebeurd omdat er al aardig wat met het fruit gehannest is voor het in een pak belandt. Het heeft onder andere waarschijnlijk een hittebehandeling ondergaan om langer houdbaar te zijn.

Toch waren de wijnen allebei erg lekker, dus misschien moet ik ze voortaan in kleine porties maken en lekker snel opdrinken. Met gewoon appelsap uit fles of pak of van diksap heb ik trouwens nooit problemen, en dat geldt ook voor fruit uit blik. Ik blijf gewoon lekker experimenteren, omdat ik heel nieuwsgierig ben wat er allemaal mogelijk is en wat het resultaat is.

Ik heb nu wel geleerd om de gistingsfles na de hevigste gisting bij te vullen tot aan het waterslot. Ook zorg ik ervoor dat ik bij botteling de fles zo hoog mogelijk afvul. Toch gebeurt het nog wel dat er eens een mindere wijn tussen zit, zo waren twee pruimenwijnen bij de waardin ook aan het oxideren geslagen. Gelukkig waren de meeste flessen van dezelfde wijn prima. Ach ja, dat er wel eens een slechte fles tussen zit gebeurt helaas zelfs met de allerbeste wijnen!

Verwondering

Je bent gewoon aan het wieden, ondertussen pluk je wat sla-, snijbiet, tuinmelde- en rucolabladeren voor een salade. Vervolgens ga je de oogst wassen en snijden in de keuken. En opeens word je gegrepen door de pracht van wat je net uit de tuin hebt gehaald. De melde heeft een prachtige diepe kleur paars. De stengels van de doorgeschoten snijbiet blijken een schitterende doorsnede te hebben. Het bijna uitgekomen bloempje van je snijbiet is prachtig stervormig. En even sta je stil bij dit cadeautje van moeder natuur. Daarna wordt alles gewassen en in een salade verwerkt. Op naar het volgende oogstmoment.

Heeeele oude zuurdesem

Anderhalf jaar geleden volgde ik samen met de waardin een workshop broodmaken bij Slowfood. We leerden er onder andere stokbrood maken, een vloerbrood vormen en hoe je een zuurdesem opstart. Na afloop kregen we een bakje desem mee, met de mededeling dat desem ook prima in te vriezen is. Ik had op dat moment in de Herberg een prima zuurdesem waar ik regelmatig een stoer en smakelijk volkoren zuurdesembrood mee bakte. Niet nodig dus, maar jammer om weg te gooien. Ik stopte het bakje dus in de vriezer.
Al een tijdje geleden is een van de vriezers in de Herberg een beetje op hol geslagen, hij kan alleen nog maar hard vriezen. Hij staat dus op een tijdklok die hem af en toe uitschakelt om de temperatuur niet te laag te maken. Dat lijkt ons niet nodig, kost veel te veel energie. Maar of zo'n zuurdesem daar nou tegen kan? Gisteren kwam ik het bakje tegen en dacht: "onzin om het nog te bewaren". Ik ontdooide het uit nieuwsgierigheid, en wat bleek: hardstikke vol leven! Dus er gingen een kop water en een kop volkorenmeel bij. En het begon als een tierelier te gisten. Vandaag heb ik er een extra kop volkorenmeel bij gedaan. Nu is het een wat nattig deeg (consistentie cakebeslag). Morgen gaat er zoveel meel bij dat het een kneedbaar brooddeeg wordt, plus zout. En na een aantal uren rijzen zal het dan klaar zijn om af te bakken. Joepie, binnenkort weer zuurdesembrood in de Herberg!

Om zelf een zuurdesempje op te starten:

• Meng een paar eetlepels volkoren(rogge)meel met wat water tot het een brinta-achtige substantie is.
• Bewaar in een aardewerken schaaltje of glazen jampot. Dek losjes af, met een doekje of het deksel er los op. Er moet lucht bij kunnen.
• Roer een paar keer per dag om.
• Na een dag of drie merk je dat het begint te bubbelen.
• Blijf roeren, voeg iedere dag wat water en een eetlepel meel toe.
• Na 5 dagen tot een week is het zuurdesem geschikt om er brood van te bakken.

'Nieuwe' bowlschaaltjes

Er gaat wat glas- en aardewerk door in zo'n Herberg! Gelukkig is de kok een meester in het zoeken én vinden op Marktplaats, en zelf struin ik graag braderie en vrijmarkt af. Maar deze bowlschaaltjes komen weer op een heel andere manier in onze voorraadkasten: ze zijn afkomstig van de Spinazieacademie, waar ze Lizet al jaren in de weg stonden. De bowlschaaltjes zijn geruild tegen de drie groene glazen schalen van het Friends of Glass-dineetje. Ze gaan nu een gezellige toekomst in De Ketel en de Kurk tegemoet, terwijl Lizet bij haar culinaire lezingen de schalen gaat inzetten. Als dat geen recyclen is.......

Oranje aubergines op de vrijmarkt

Een prachtige dag was het, koninginnedag 2009, qua weer, qua begin. Helaas gebeurden er in Apeldoorn vreselijke dingen. Ik durf dus niet te zeggen dat het een geweldige koninginnedag was, al heb ik mij best vermaakt, en ook al was de vrijmarkt in ons dorp heel gezellig.

Naast de gebruikelijke leuke rommeltjes waren er ook wat handeltjes die ik iets minder verwachtte op de vrijmarkt. Zo kocht ik een schilderij voor op de kale plek in de gelagkamer van de Herberg. Al jaren waren we van plan op die plek nu eens iets heel moois te hangen. Nooit waren we iets tegengekomen dat we geschikt vonden. En daar stond hij opeens, en niet eens tweedehands of oud, nee, uit 2009, pas geschilderd dus!

Ook ongebruikelijk, hoewel iets minder, vond ik de bijzondere aubergines die door de dochters van de plaatselijke kweker voor bijna niets aan de man gebracht werden. Er zaten zelfs oranje exemplaren bij. Ze liggen nog op het aanrecht in de Herberg, en ik weet nog niet wat we ermee gaan doen. Grillen is altijd een lekkere manier om ze te eten, eventueel met wat roomkaas of feta eroverheen.

Snijd de aubergines in plakken van ca. 1 cm dik.

Bestrijk ze met wat olijfolie.

Bestrooi ze met wat zout, of besmeer/bekruimel met wat roomkaas (met kruiden) of feta.

Leg ze op (of onder) de grill.

Gezond is het misschien niet, maar ze zijn juist lekker als ze erg bruin worden!

Eet ze warm of koud, allebei prima, of door de pasta.